Đơn giá phần thô xây nhà: khai một lần theo khu vực mình, dùng cho mọi công trình
Chín giờ tối. Bạn đang dò lại đơn giá phần thô xây nhà cho một căn nhà phố hai tầng, bản vẽ mở một bên, file báo giá công trình trước mở một bên. Ly cà phê pha từ sáng còn nửa ly, nguội ngắt cạnh cái nón bảo hộ chưa kịp treo lên. Đến dòng thép thì khựng lại. Con số này là giá của lúc nào? Tuần trước, hay từ hồi đầu mùa mưa? Định gọi cửa hàng vật liệu quen thì nhớ ra giờ này người ta đóng cửa rồi.
Anh em mình chắc ai cũng từng ngồi như vậy. Hồi còn làm tay, một bộ dự toán kèm báo giá từng tốn của tôi gần nửa ngày. Bóc khối lượng đã mệt, xen giữa còn lục file cũ, dò lại đơn giá, đoán số nào đã trôi.
Tôi là Ngô Đình Khuôn, kỹ sư xây dựng, 10 năm trực tiếp làm nghề. Bài này chỉ nói một chuyện: gom đơn giá phần thô (bê tông, thép, ngày công, trát, sơn, điện nước) thành một bộ giá của riêng khu vực mình, khai một lần, mọi công trình sau dùng chung. Bài không đưa con số đơn giá nào, vì giá mỗi tỉnh mỗi khác.
Vì sao đơn giá phần thô cứ “trôi” giữa các file báo giá
Lối quen của nhiều người: mỗi công trình một file. Có công trình mới thì mở file gần nhất, lưu tên mới, sửa diện tích, số tầng, rồi gửi.
Cách đó nhanh lúc đầu. Nhưng nó có một cái bẫy rất êm: đơn giá cũng bị chép theo. File tháng này chép từ file tháng trước, file tháng trước chép từ file hồi đầu năm. Chẳng ai cố ý dùng giá cũ. Chỉ là không có chỗ nào được gọi là “giá đúng” để đối chiếu.
Mà đơn giá thì đổi liên tục. Thép lên một đợt, xi măng nhích một chút, tổ thợ báo tăng công sau Tết. Mỗi lần vậy bạn sửa ở file đang làm. Còn mấy file kia? Vẫn nằm đó với số cũ, chờ lần sau được mở ra làm “mẫu”.
Hậu quả không ồn ào: quyết toán xong mới thấy phần thô ăn bớt một khoản lời mình tưởng là có.
Tôi cũng từng đưa giá mà trong lòng không chắc: sợ hớ, sợ sót hạng mục, sợ luôn số đơn giá đang dùng đã cũ mà không hay. Lối ra không nằm ở chỗ cố nhớ cho giỏi. Nó nằm ở chỗ có một bộ giá duy nhất để đối chiếu.
Bộ đơn giá phần thô gồm những dòng nào
Mỗi người chia phần thô một kiểu, nên hai báo giá rất khó đặt cạnh nhau mà so. Tôi gom thành mấy nhóm:
- Bê tông: theo mác bạn hay dùng; khu vực có cả bê tông thương phẩm lẫn trộn tay thì tách hai dòng.
- Thép: giá vật tư, cộng công gia công lắp dựng nếu bạn tách riêng.
- Ngày công: thợ chính, thợ phụ. Đơn giá nhân công xây dựng là dòng dễ bị bỏ quên nhất khi chép file, vì nó không nằm trên tờ hóa đơn nào.
- Trát: nhân công và vật tư.
- Sơn: ở phần thô tôi chỉ để nhân công sơn, vật tư sơn đưa sang phần hoàn thiện. Gộp vào thô thì báo giá thô đội lên, khách hỏi mình khó giải thích.
- Điện nước: phần âm tường, đi ống, đi dây ở giai đoạn thô.
Có hai thứ tôi cố ý để ra ngoài bộ giá chung.
Thứ nhất là gạch xây. Loại gạch chỉ đổi đơn giá vật tư xây, không đổi diện tích tường, nên tôi xem nó là lựa chọn theo từng công trình.
Thứ hai là cọc. Số tim, chiều dài cọc phụ thuộc địa chất, có khi hai lô đất cạnh nhau đã khác, nên để kỹ sư khai theo từng công trình.
Vì sao phải là đơn giá theo khu vực mình
Trên mạng có nhiều bảng đơn giá xây dựng, có cái không rõ năm nào. Lấy về tham khảo thì được. Lấy về để báo giá thì tôi không dám.
Giá bê tông thép theo khu vực chênh nhau vì nhiều lẽ: trạm trộn xa hay gần, xe lớn có vào tới công trình không, trong vùng có mấy cửa hàng vật liệu. Giá nhân công còn chênh hơn. Có nơi thợ đông. Có nơi mùa cao điểm phải giữ thợ từ mấy tuần trước. Ngồi bữa cơm trưa với tổ thợ, ly nước mía đá trên tay, nghe họ kể giá công ở quê mỗi người là thấy.
Nên nguồn đáng tin nhất lại nằm ngay quanh bạn: cửa hàng vật liệu bạn lấy hàng thường xuyên, trạm trộn bạn hay gọi bê tông, tổ thợ đang làm cùng, và tờ hóa đơn bạn vừa thanh toán tháng trước.
Mấy con số đó có thể không đẹp bằng một bảng in sẵn, nhưng đó là giá thật bạn sẽ trả. Bộ đơn giá tốt là bộ bạn đứng ra giải thích được từng dòng, chứ không phải bộ trông đầy đủ nhất.
Cách lập bảng đơn giá xây dựng của riêng bạn
Một bảng tính, một cuốn sổ, kể cả tờ giấy kẹp trong bìa hồ sơ cũng được. Cái cần là thói quen ghi cho đủ.
Mỗi dòng đủ năm cột: tên hạng mục, đơn vị tính, đơn giá, ngày cập nhật, hỏi từ đâu. Hai cột cuối nghe thừa, nhưng chính nó cứu bạn: ba tháng sau nhìn lại là biết số nào đã cũ, cần gọi hỏi lại ai.
Thống nhất đơn vị ngay từ đầu. Trát tính theo mét vuông hay ngày công? Điện nước khoán theo mét vuông sàn hay theo điểm? Chọn một kiểu rồi giữ cho mọi công trình.
Tách vật tư và nhân công. Giá thép nhảy thì sửa đúng một dòng vật tư. Tổ thợ tăng công thì sửa đúng dòng ngày công. Gộp chung thì mỗi lần đổi lại phải ngồi tính ngược.
Một buổi chiều, vừa làm vừa nghe tiếng máy trộn ở công trình bên cạnh, là xong bản đầu. Chưa hoàn hảo cũng được, miễn tốt hơn việc lục file cũ.
Khai một lần, cập nhật một chỗ
Cái lợi lớn nhất nằm ở những lần sửa sau. Giá đổi, bạn sửa đúng một chỗ, và từ công trình kế tiếp báo giá nào cũng dùng số mới.
Nhịp tôi thấy dễ giữ nhất: một buổi sáng đầu tháng, ly cà phê trên tay, gọi vài cuộc hỏi lại giá thép, bê tông, giá công. Số nào không đổi thì chỉ sửa ngày cập nhật. Ngoài lịch đó, cửa hàng báo tăng giá hay tổ thợ nhắn tăng công là sửa ngay trong ngày. Để dành tới cuối tuần dễ quên lắm.
Có điều, bảng giá gọn tới đâu cũng chỉ là một nửa của báo giá.
Bộ giá chung không thay được con mắt kỹ sư
Có bộ đơn giá chuẩn rồi, dễ yên tâm quá mức. Đơn giá đúng mà khối lượng khai thiếu thì báo giá vẫn thiếu. Có một ca lệch nhiều, soát kỹ mới ra không phải công thức sai mà là thiếu khai mái tum. Nên trước khi nghi bộ giá hay công thức, hãy chắc mình đã khai đủ: tum, sân thượng, ban công, giếng trời, chu vi tường bao khi có tường chung với nhà bên, hàng rào.
Với khối lượng, khi phải chọn giữa hai con số, tôi lấy số lớn hơn. Dư một chút thì bảo vệ được dự toán, còn thiếu thì người chịu là mình lúc quyết toán. Nhớ rõ ranh giới: khối lượng thừa không có nghĩa là đủ chịu lực. Đây là số dự toán, không phải kết quả thiết kế kết cấu.
Số ra từ bộ giá chung vẫn là số tham khảo: kỹ sư soát lại trước khi gửi khách, công trình đặc thù như đường vào khó, nền đất yếu thì chỉnh riêng. Bộ giá chung là điểm xuất phát, không phải lời phán cuối.
Cách tôi làm nhẹ bớt phần này cho mình
Bảng tự lập dùng được. Nhưng còn một khâu thủ công: mỗi báo giá mới vẫn phải chép đơn giá từ bảng chung sang file công trình, mà đã chép thì có lúc nhầm.
Trong phần mềm DuTaFI tôi làm cho anh em trong nghề, bộ đơn giá phần thô có chỗ riêng trong Cài đặt. Giá vật tư và nhân công phần thô (bê tông, thép, ngày công, trát, sơn, điện nước) bạn khai theo khu vực mình, dùng chung cho mọi dự án. Thép lên giá thì sửa trong Cài đặt, khỏi lục từng file cũ.
Phần còn lại là quy trình quen: tạo công trình, nhập quy mô, số tầng, chọn vật tư như loại gạch, mái, mác bê tông. Phần mềm tính khối lượng và đơn giá theo bộ định mức, ra báo giá chi tiết từng hạng mục, xuất PDF gửi khách. Khách đổi một chi tiết thì bạn đổi thông số, báo giá tự cập nhật, khỏi bóc lại gần như từ đầu như hồi tôi làm tay.
Nói luôn mấy giới hạn để bạn không kỳ vọng sai:
- Logo và bộ giá vật tư tự chỉnh lưu trên trình duyệt của máy đang dùng, không đi theo sang máy khác (công trình đã lưu thì có). Nên chọn một máy chính để làm báo giá.
- Bạn vẫn tự đọc bản vẽ và nhập tay thông số.
- Số ra là số tham khảo; kỹ sư, KTS xác nhận trước khi dùng cho thi công.
- Cọc vẫn để bạn tự khai theo địa chất; ô nào để trống máy mới nội suy.
- Hoàn thiện có sẵn ba mức Trung bình, Khá, Cao cấp; tự sửa giá hoàn thiện và xuất, sửa Excel là gói Premium, nên xem bảng gói trước.
Gói Free dùng không giới hạn thời gian cho công trình dưới 1 tỷ, lưu tối đa 5 công trình, tải PDF (bản in mang logo DuTaFI), không cần thẻ. Bạn đăng ký miễn phí tại dutafi.com, chạy thử một căn vừa báo giá bằng tay rồi đặt hai bảng cạnh nhau mà so. Hợp thì dùng tiếp. Không hợp thì thôi, bảng tính của bạn vẫn còn nguyên đó.
Còn nếu muốn kể lại cách mình lập bảng giá cho người đang định xây nhà nghe, bằng vài video quay điện thoại ở công trình, thì có Thử thách 28 ngày quay video công trình bằng điện thoại tôi đang mở. Tôi cũng chỉ quay bằng điện thoại giữa lúc làm việc thôi, có hôm bỏ cả buổi vì gió thổi rè micro.
Mấy câu anh em hay hỏi tôi
Bao lâu nên cập nhật bộ đơn giá phần thô một lần?
Không có con số chung cho mọi nơi. Cách tôi thấy dễ giữ: đầu tháng hỏi lại một lượt, và sửa ngay khi cửa hàng hay tổ thợ báo tăng. Cột “ngày cập nhật” sẽ chỉ ra dòng nào lâu rồi chưa hỏi.
Có nên lấy bảng đơn giá xây dựng trên mạng để báo giá?
Tham khảo thì được, nhất là để xem mình có sót dòng nào không. Còn báo giá thì nên dựa vào giá cửa hàng, trạm trộn, tổ thợ ở khu vực bạn, vì đó là giá bạn sẽ thật sự trả.
Đơn giá nhân công xây dựng nên tính theo ngày công hay theo mét vuông?
Kiểu nào cũng được, miễn bạn chọn một kiểu và giữ cho mọi công trình. Tôi tách riêng dòng ngày công thợ chính, thợ phụ, để khi tổ thợ báo tăng công chỉ phải sửa đúng một dòng.
Một việc làm được ngay hôm nay
Dù dùng phần mềm hay bảng tính, bước đầu vẫn giống nhau. Mở báo giá gần nhất bạn đã gửi khách. Chép riêng các dòng đơn giá phần thô ra một bảng: bê tông, thép, ngày công, trát, nhân công sơn, điện nước. Bên cạnh mỗi dòng, ghi ngày hỏi giá và hỏi từ ai. Dòng nào không nhớ nổi là giá lúc nào thì đánh dấu lại. Sáng mai, trước giờ máy trộn chạy, gọi hỏi.
Chừng đó là đã có bản nháp đầu tiên của bộ đơn giá phần thô xây nhà cho khu vực mình.
Ở chỗ bạn, dòng đơn giá nào hay đổi nhất? Kể tôi nghe ở phần bình luận, tôi muốn biết tỉnh khác có giống chỗ tôi không.
Giá đúng nằm ở một chỗ thì báo giá nào cũng đứng vững hơn.
Về tác giả
KS. Ngô Đình Khuôn là kỹ sư xây dựng, người sáng lập Công ty TNHH Xây Dựng HappyHouse. Theo học ngành xây dựng từ 2012, ra trường năm 2016, năm 2022 bắt đầu nhận thi công trọn gói và năm 2023 lập HappyHouse. 10 năm trực tiếp làm nghề, hơn 200 chủ nhà đã đồng hành, cùng hơn 50 nhà thầu, nhà cung cấp và kỹ sư đang đi cùng trong nghề. Mong ước của anh là cùng anh em ở các tỉnh làm nghề giỏi lên, để có thể giới thiệu chủ nhà cho nhau.
Website ngodinhkhuon.vn · YouTube @ngodinhkhuon · Facebook /ngodinhkhuon66
Thử công cụ dự toán tôi đang dùng
DuTaFI là phần mềm dự toán và báo giá xây nhà chạy trên trình duyệt, điện thoại cũng dùng được. Bạn khai theo từng bước, máy ra bảng khối lượng, đơn giá và báo giá, có ô xem lợi nhuận dự kiến trước khi bấm gửi. Gói Free dùng không giới hạn thời gian cho công trình dưới 1 tỷ. Công cụ không đọc bản vẽ thay bạn, khai sai thì ra sai.
Đọc thêm
